آذربایجان غربی

آیا جانشین روحانی یک پوپولیست است؟

  • چهارشنبه, آذر 22 1396
  • اندازه قلم کاهش اندازه قلم افزایش اندازه قلم

مصطفی داننده: این روزها برخی چهره‌های اصلاح‌طلب از جمله صادق زیباکلام و ابراهیم اصغرزاده از تکرار پوپولیسم در انتخابات ریاست‌جمهوری سال 1400 نگران هستند.

آنها بر این باورند که اگر روحانی نتواند شعارهای خود را محقق کند و مردم از او و دولتش ناامید شوند، جامعه‌ ایران به‌شدت آماده پذیرش احمدی‌نژاد دیگری خواهد بود. بگذارید قبل از اینکه فرضیه ظهور پوپولیستی دیگر در سیاست ایران را بررسی کینم، ابتدا پوپولیسم و ویژگی‌های آن را تعریف کنیم.

پوپولیسم از واژه لاتین popularis یا populus به‌معنای توده مردم یا عامه گرفته شده است. پوپولیسم‌گرایی دارای ویژگی‌های خاصی است که رفتار دولتمردان آن را به وجود می‌آورد؛ دولتمردانی که سعی می‌کنند از این طریق نظر مثبت مردم را به خود جلب کنند.

آیا جانشین روحانی یک پوپولیست است؟

وعده‌های کلی؛ اولین ویژگی پوپولیسم، جلب پشتیبانی مردم با توسل به وعده‌های کلی و مبهم و همراه با شعارهای احساسی است. توده‌گرایی و مخالفت با احزاب؛ دومین ویژگی پوپولیست‌ها پیشبرد اهداف سیاسی، مستقل از نهادها و احزاب موجود، با فراخوانی توده مردم به اعمال فشار مستقیم بر سیستم است. تقدیس‌ مردم؛ سومین ویژگی چنین دولتی بزرگداشت و تقدیس مردم یا خلق است، با اعتقاد به‌ اینکه هدف‌های سیاسی باید به اراده و نیروی مردم و جدا از احزاب یا سازمان‌های سیاسی پیش برود.

حالا که پوپولیسم را شناختیم و با ویژگی‌های اصلی آن آشنا شدیم، بهتر است به بحث اصلی خود بازگردیم. عملکرد روحانی و دولت دوازدهم- اگر ضعیف باشد- می‌تواند زمینه‌ساز ناامیدی مردم شود. ناامیدی مردم یعنی عدم‌مشارکت بخشی از جامعه در انتخابات. آیا این ناامیدی به انتخاب یک پوپولیست ختم می‌شود؟

احتمال ظهور یک پوپولیست وجود دارد اما بیش از آن احتمال به قدرت‌رسیدن یک اصولگرای محافظه‌کار بیشتر است. مردم از سال 84 تا 88 به‌خوبی پوپولیسم را درک کردند. قطعا هیچ‌کس در ایران نمی‌تواند پوپولیست‌تر از احمدی‌نژاد باشد. مردم از احمدی‌نژاد به روحانی پناه بردند و به نظر می‌رسد دیگر زیر بار فردی مانند احمدی‌نژاد نمی‌روند؛ همان‌گونه که در سال‌های 92 و 96 مردم به نامزدهایی که سعی می‌کردند خود را ساده‌زیست و غمخوار مردم معرفی کنند، رأی ندادند.

به نظر می‌رسد مردم زودتر از روحانی از پوپولیست‌ها ناامید شده‌اند و حاضر نیستند رأی خود را به صندوق این افراد بیندازند. عملکرد احمدی‌نژاد همچون نقطه‌ پایانی برای پوپولیسم در ایران بود. در آن‌سو تاریخ نشان داده هروقت مشارکت در انتخابات کم بوده است، این اصولگرایان سنتی بوده‌اند که فاتح کارزار انتخابات شده‌اند. حضور کامل محافظه‌کاران در پنج دوره مجلس شورای اسلامی به‌خوبی بیانگر این معناست.

همه‌ اینها در صورتی است که روحانی نتواند به وعده‌های خود عمل کند یا اینکه اصلاح‌طلبان نتوانند نامزدی را برای انتخابات 1400 معرفی کنند که بتواند مردم را پای صندوق‌های رأی بیاورد. روحانی و اصلاح‌طلبان اگر می‌خواهند تفکرشان بعد از 1400 نیز تداوم پیدا کند باید کاری کنند که هرچه زودتر وعده‌های انتخاباتی رئیس‌جمهور اعم از اقتصادی، سیاسی و اجتماعی محقق شود.

روی کارآمدن رئیس‌جمهوری از تفکر جریان مقابل روحانی یعنی پایان مسیری که از سال 92 آغاز شده است؛ مسیری که در فضای سیاسی کشور اعتدال نام گرفته است.

منبع: عصر ايران

Submit to DeliciousSubmit to DiggSubmit to FacebookSubmit to Google BookmarksSubmit to StumbleuponSubmit to TechnoratiSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn
این مورد را ارزیابی کنید
(6 رای‌ها)
منتشرشده در روزنامه ها

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.